Η Κάγια Κάλλας, η διάβρωση του διεθνούς δικαίου και η διάβρωση του δημόσιου λόγου στην Ελλάδα

Η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ Κάγια Κάλλας έκανε πρόσφατα μια εξαιρετική ομιλία στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης (5.3.2026, βλ. και Reuters, → ελληνικά εδώ ←) με την ευκαιρία της επετείου 80 χρόνων από την ιστορική ομιλία του Ουίνστον Τσώρτσιλ εκεί. Αυτό που τόνισε ιδιαίτερα η Κάγια Κάλλας είναι το εξής: «Το χάος στη Μέση Ανατολή τροφοδοτήθηκε απευθείας από την διάβρωση του διεθνούς δικαίου».

Η μετατόπιση της εξωτερικής πολιτικής της Ουάσινγκτον, είπε η Κάγια Κάλλας, «κλόνισε την διατλαντική σχέση μέχρι τα θεμέλιά της και προκάλεσε μετασεισμούς σε άλλα μέρη του κόσμου». Ο αντίκτυπός της στη διεθνή τάξη πραγμάτων είναι «όμοιος με σεισμού».
«Η κατεύθυνση σήμερα είναι προς μια νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων η οποία χαρακτηρίζεται από τον ανταγωνισμό και από πολιτικές που κάνουν χρήση της ισχύος για εξαναγκασμό· προς μια παγκόσμια τάξη πραγμάτων υπό την κυριαρχία μιας χούφτας μεγάλων δυνάμεων στρατιωτικά ισχυρών, οι οποίες στοχεύουν στη δημιουργία και στην εξασφάλιση σφαιρών επιρροής», δήλωσε η Κάλλας.
«Εάν δεν αποκατασταθεί το διεθνές δίκαιο και η υποχρέωση για λογοδοσία, θα είμαστε καταδικασμένοι να βλέπουμε επανειλημμένες παραβιάσεις του νόμου, αναταραχή και χάος», είπε.

Κύριοι δράστες της ριζικής, της χωρίς όρια διάβρωσης του διεθνούς δικαίου, αρχικά είναι η Ρωσία με την επίθεση κατά της Ουκρανίας ήδη από το 2014 και ολοκληρωτικά το 2022, στη συνέχεια και οι ΗΠΑ με την όλη πολιτική τους σήμερα. 

Και δεν είναι τυχαίο ότι σε τρία μεγάλα επεισόδια της διάβρωσης, παρόντες ήταν αμφότεροι οι κύριοι δράστες, είτε έμμεσα με σύμπνοια πνευμάτων ή και άμεσα με φυσική παρουσία: Έμμεσα παρόντες στο Μόναχο, όταν ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζ. Ντ. Βανς επιτέθηκε εναντίον της Ευρώπης χρησιμοποιώντας «επιχειρήματα» παρμένα με καρμπόν από το οπλοστάσιο της ρωσικής ηγεσίας. Έμμεσα και στον αυτοεξευτελιστικό τραμπουκισμό των οικοδεσποτών Ντόναλντ Τραμπ και Βανς εναντίον του Βολόντιμιρ Ζελένσκι, στην πρώτη επίσκεψη του τελευταίου στον Λευκό Οίκο. Άμεσα παρόντες ήταν στο ραντεβού των Τραμπ και Πούτιν πάνω σε κόκκινο χαλί, στην Αλάσκα.

Το Ιράν με το επί 47 χρόνια καθεστώς του, είναι δράστης χίλιων δυό αποτρόπαιων και σκληρά καταδικαστέων πράξεων: Εναντίον του Ισραήλ, εναντίον άλλων χωρών της περιοχής (μέχρι και εναντίον της Ουκρανίας με τις τεράστιες προμήθειες drones στον Πούτιν), προπαντός εναντίον των δημοκρατικών Ιρανών πολιτών, ιδίως των γυναικών. Ωστόσο, είναι πολύ μικρό και πολύ αδύναμο για να μπορεί αυτό το ίδιο, με δικές του δυνάμεις, να διαβρώσει το διεθνές δίκαιο, έστω και κατ΄ ελάχιστο. Περίπου το ίδιο ισχύει και για το Ισραήλ. Ας είμαστε σοβαροί, ας μη κάνουμε τους influencers σε καίρια προβλήματα διεθνούς πολιτικής

Στην Ελλάδα, φαίνεται πως ούτε στους «μετριοπαθείς φιλελεύθερους» της ΝΔ, ούτε σε «ριζοσπάστες αριστερούς» και άλλους γιαλαντζί αντιιμπεριαλιστές, συμφέρει να προβάλλεται στους πολίτες αυτό που επισημαίνει η Κάγια Κάλλας (την οποία, όχι τυχαία, από κοινού απεχθάνονται ως πολιτικό πρόσωπο). Γι' αυτό, τώρα στα δύσκολα, βασική ατζέντα εκ δεξιών και ευωνύμων, και μέθοδος απόσπασης της προσοχής των πολιτών, είναι να υποτιμούν ή και να δυσφημούν διαρκώς την συντεταγμένη σε Ένωση Ευρώπη.

Εδώ, την ώρα ενός ακόμη μεγάλου περιφερειακού πολέμου, γινόμαστε για πολλοστή φορά μάρτυρες της ανεκδιήγητης κακοφωνίας ενός πολύχρωμου «τουρλού» πολιτικών προσώπων και δημοσιολογούντων, χωρίς αρχές και χωρίς λογικό ειρμό.* Κυρίως της διολίσθησης κυβερνητικών και παρα-κυβερνητικών, σε στάση όλο και πιο «Τραμπική», όλο και λιγότερο πιστή στην Ευρώπη· στην ΕΡΤ και σε ιδιωτικά ΜΜΕ, τον τελευταίο καιρό, πολλά αρχίζουν να μας θυμίζουν την παλιά, αξέχαστη «Φωνή της Αμερικής». Ιδεολογική μισαλλοδοξία και μικροκομματική χοντροκοπιά έριξαν ορισμένους σε πολύ χαμηλού επιπέδου πολιτικές διαστροφές. Τελευταία μέχρι και στο γελοίο σπορ της Ισπανοφαγίας.

Αλλά και πολλοί από τους υποτιθέμενους άσπονδους εχθρούς της κυβέρνησης ΝΔ, στην πράξη επιδεικνύουν εξίσου ή και χειρότερη αντιευρωπαϊκή στάση. Το γνωστό βιολί. Διότι δουλειά τους είναι να δυσφημούν την ΕΕ ως Ένωση και χώρες-μέλη της ως χώρες, όχι όμως συγκεκριμένες πολιτικές παρατάξεις. Την ίδια ώρα, επιτίθενται  στην Τραμπική Αμερική με χαϊδευτικές σφαλιαρίτσες.

Προτιμούν τους νταήδες, μερικοί τον ένα, άλλοι τον άλλο, πολλοί και τους δυό μαζί. Γι' αυτό τους καλύπτουν· και όσο πιο μεγάλοι νταήδες, τόσο πιο αποτρεπτικό για ορθολογική πολιτική στάση αυτό το μείγμα φόβου και θαυμασμού. Δεν θέλουν να είναι ουσιαστικά με τα θύματα της βίας που ασκούν οι νταήδες, μικροί και μεγάλοι, είτε κάνοντας άμεση χρήση όπλων (Ουκρανία, πολίτες στην Μέση Ανατολή και αλλού), είτε με άλλους τρόπους εκφοβισμού.

Θύμα μεγάλο του δεύτερου είδους είναι και η Ευρωπαϊκή Ένωση, ως κύριος στόχος της γεωπολιτικής-γεωοικονομικής εχθρότητας και του ιδεολογικού μίσους τόσο των Πουτινιστών της Ρωσίας όσο και των σημερινών κυρίαρχων στις ΗΠΑ. Μεγαλο-Αμερικανοί και μεγαλο-Ρώσοι θέλουν να κομματιάσουν την ΕΕ σε άμορφο σωρό αδύναμων εθνικών κρατών, οι Ορμπανο-ΑfDέδες και άλλοι της εντός ΕΕ «φάλαγγας» κάνουν τη δουλειά τους· οι χρήσιμοι ηλίθιοι κάνουν αυτό που κάνουν πάντα και οι ναι-μεν-αλλάδες δηλώνουν βροντερό παρών ως συνήθως. Οι τελευταίοι είναι πολλοί και ποικιλόχρωμοι· αναμενόμενη η εγχώρια ευρωσκεπτικιστική salade macédoine ή τουρλού μετριοπαθούς φιλοαμερικανισμού.

Γι΄αυτό, τίποτε δεν θα ακούσουμε σε ελληνικά ΜΜΕ, ιδιωτικά και δημόσια, από την σπουδαία ομιλία της Ευρωπαίας Κάγια Κάλλας, αλλά δεν θα χάσουμε καμιά από τις καθημερινές αλληλοαναιρούμενες ασυναρτησίες του μεγαλο-Αμερικανού Ντόναλντ Τραμπ και της κουστωδίας του.  

Γιώργος Β. Ριτζούλης

 

Το πλήρες κείμενο της ομιλίας της Κάγια Κάλλας μεταφρασμένο στα ελληνικά:

→ Διάλεξη Τσώρτσιλ 2026, Ζυρίχη: «Μια παγκόσμια τάξη πραγμάτων βασισμένη σε κανόνες σε εποχή πολιτικής της ισχύος»  ←

 

Κάγια Κάλλας, για όσους δεν κατάλαβαν: «Οι ΗΠΑ θέλουν να διαιρέσουν την Ευρώπη. Η ΕΕ να μείνει ενωμένη ενάντια στις εχθρικές τακτικές του Τραμπ»

* Η δήλωση της Άννας Διαμαντοπούλου, υπεύθυνης πολιτικού σχεδιασμού του ΠΑΣΟΚ (5.3.3026), είναι ό,τι πιο φωτεινό, εν μέσω αυτής της ανεκδιήγητης ελληνικής κακοφωνίας πολιτικών προσώπων και δημοσιολογούντων

 

Steffen Lüdke: Ο Φρίντριχ Μερτς ντροπή για την Ευρώπη. Σε κραυγαλέα απόκλιση από Σάντσεθ, Στάρμερ, Μακρόν

 

Ευρωσκεπτικιστές κατά λάθος - Πολιτική ανευθυνότητα και στρατηγική ανικανότητα  

  

 

Salade macédoine, by Christina Cherrier, © Eatwell101

Τοξική Αμερική (2): «Να μη γίνει η Ευρώπη αποικία αμερικανικών τεχνολογικών εταιρειών» - Η ΑΙ Grok του Μασκ, η πορνογραφία και η ψηφιακή χειραφέτηση της ΕΕ

Η ΕΕ λαμβάνει μέτρα κατά του μοντέλου τεχνητής νοημοσύνης Grok του Elon Musk, το οποίο γδύνει ψηφιακά ανθρώπους παρά τη θέλησή τους και τους διαπομπεύει στο διαδίκτυο. Σύμφωνα με την ευρωβουλευτή του Πράσινου Κόμματος Alexandra Geese, ειδική σε θέματα ψηφιακών Μέσων της ΕΕ, αυτό δεν είναι αρκετό. ​​«Το να μπαίνει μια ετικέτα η οποία πληροφορεί ότι η εικόνα που βλέπουμε φτιάχτηκε με τεχνητή νοημοσύνη, είναι άχρηστη όταν ένας άνθρωπος απεικονίζεται γυμνός παρά την θέλησή του». Ζητά νέες προσεγγίσεις για να αλλάξει η ισορροπία των δυνάμεων στο διαδίκτυο.

«Wir werden zur Kolonie amerikanischer Techkonzerne» - Grünenpolitikerin über EU-Verfahren gegen Musk, συνέντευξη της Alexandra Geese με την Angela Gruber του Spiegel, 1.2.2026, αποθηκευμένο και εδώ

SPIEGEL: Κυρία Geese, το «ρομπότ» τεχνητής νοημοσύνης Grok του Elon Musk αναρτά μέσω του X ψεύτικες εικόνες γυμνών γυναικών με έντονα προβεβλημένο το σεξουαλικό στοιχείο. Είναι αυτή μια τεχνολογικά νέα, εξαιρετικά προβληματική εκδοχή εκείνης της παλιάς δουλειάς, «οι γυμνές γυναίκες πουλούν καλά»;
Geese: Όχι, είναι κάτι περισσότερο. Στόχος είναι και να εκδιωχθούν οι γυναίκες από τη δημόσια σφαίρα του διαδικτύου. Πίσω από αυτό υπάρχει και μια πολιτική φιλοσοφία η οποία δεν πιστεύει στην ισότητα, αλλά στην αρχή ότι οι άνδρες πρέπει να κυβερνούν μόνοι τους. Παράπλευρη επίπτωση αυτού, είναι ότι όσοι πρεσβεύουν τέτοια πράγματα, τις γυναίκες τις βλέπουν μόνον ως σεξουαλικά αντικείμενα ή ως μηχανές αναπαραγωγής.

Il Sole 24 Ore, 27.1.2026

Αποχρώσεις καφρίλας: Μιντιακός ντόρος περί τεχνητής «υπερνοημοσύνης», βλακεία των απανταχού Τραμπιστών

Ο βραβευμένος με Νόμπελ Νταρόν Ατσέμογλου εξομολογείται στο περιοδικό Der Spiegel (μεταφρασμένο στον ιστοχώρο Κρίση και Κριτική): «Είμαι περίεργος να δω τι θα καταστρέψει την ανθρωπότητα, η ευφυία της τεχνητής νοημοσύνης ή η ηλιθιότητα του Τραμπ»; Και αναμένει ένα ταραχώδες 2026. Οι ΗΠΑ και η Κίνα οδεύουν προς τη λάθος κατεύθυνση με την τεχνητή νοημοσύνη, λέει. Και την ίδια ώρα ο Τραμπ υπονομεύει τους θεσμούς. Χωρίς διόρθωση πορείας, τα επόμενα χρόνια η οικονομία θα καταρρεύσει.

Ο σταρ οικονομολόγος Ατσέμογλου, εκτός από δεινός αναλυτής δείχνει εδώ ότι έχει και αυθεντική σατιρική φλέβα. Ικανότητα δυσεύρετη σε οικονομολόγους σημερινούς (γιατί ο Κέυνς, π.χ., την είχε). Στην στιβαρή ανάλυση του με τον αφηγηματικό τρόπο της συνέντευξης, εισάγει, εμφανώς σκόπιμα, μια πινελιά Καρλ Κράους και μια αντιπαραβολή της αρχής του 20ού Αιώνα (και του Μεσοπολέμου) με το πρώτο τέταρτο του δικό μας 21ου. Σε δεύτερο επίπεδο, μιλά και αυτός, όπως ο Κράους άλλοτε, για την δυνητικά τεράστια καταστροφική δύναμη της ατζέντας των ΜΜΕ. 

Από τις «Τελευταίες Ημέρες της Ανθρωπότητας», μια σατιρική τραγωδία

Νταρόν Ατσέμογλου: «Είμαι περίεργος να δω τι θα καταστρέψει την ανθρωπότητα. H ευφυία της τεχνητής νοημοσύνης, ή η ηλιθιότητα του Τραμπ;»

Ο νομπελίστας οικονομολόγος Νταρόν Ατσέμογλου εξομολογείται ότι «είναι περίεργος να δεί τι θα καταστρέψει την ανθρωπότητα, η ευφυία της τεχνητής νοημοσύνης ή η ηλιθιότητα του Τραμπ»; Και αναμένει ένα ταραχώδες 2026. Οι ΗΠΑ και η Κίνα οδεύουν προς εσφαλμένη κατεύθυνση με την τεχνητή νοημοσύνη, λέει. Και την ίδια ώρα ο Τραμπ υπονομεύει τους θεσμούς. Χωρίς διόρθωση πορείας, τα επόμενα χρόνια η οικονομία θα καταρρεύσει.

Εμφανώς σκόπιμα, ο Ατσέμογλου εισάγει μια πινελιά Καρλ Κράους και μια αντιπαραβολή της αρχής του 20ού Αιώνα με το πρώτο τέταρτο του δικό μας 21ου. Σε δεύτερο επίπεδο, μιλά και αυτός, όπως ο Κράους άλλοτε, για την δυνητικά τεράστια καταστροφική δύναμη της ατζέντας των ΜΜΕ.

Λίγα χρόνια μετά το τέλος του Α΄ Παγκ. Πολέμου, το 1922, ο Καρλ Κράους, ο μεγάλος Αυστριακός συγγραφέας και δημοσιογράφος με την δαιμόνια σατιρική πένα, δημοσίευσε το βιβλίο «Η καταστροφή του κόσμου με μαύρη μαγεία» (Untergang der Welt durch schwarze Magie). Με τρόπο ανεπανάληπτο περιέγραψε πώς τα τότε Μέσα Ενημέρωσης, με τις ατζέντες που έθεταν, και με το να διαδίδουν δήθεν γεγονότα και να προβάλλουν αερολογίες και ανοησίες ως επιχειρήματα, κατέστρεφαν την ικανότητα των πολιτών να σκέφτονται λογικά και να πράττουν ηθικά. 

Γ. Ρ.

 

Nobelpreisträger Acemoğlu im Interview: «Ich bin gespannt, was die Menschheit zerstört: Die Cleverness der KI – oder die Dummheit von Trump», συνέντευξη στους Simon Book und Bernhard Zand, Der Spiegel, 23.12.2025, αποθηκευμένο και εδώ

SPIEGEL: Κύριε Ατσέμογλου, η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει τον κόσμο της εργασίας, ο Ντόναλντ Τραμπ αλλάζει τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα αλλάζει το οικονομικό της μοντέλο και υιοθετεί ένα νέο πενταετές σχέδιο. Θα είναι το 2026 μια χρονιά που θα φέρει τα πάνω κάτω;
Acemoğlu: Δεν ξέρω αν το να έρθουν τα πάνω κάτω είναι η σωστή φράση. Θα έλεγα ταραχώδης χρονιά. Δεν έχω ξαναδεί τόσο υψηλό επίπεδο αβεβαιότητας. Όλα αμφισβητούνται με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, αυτά που ξέραμε παλιά δεν μετράνε πια, νέες τεχνολογίες εκτοξεύονται ψηλά στην παγκόσμια σκηνή, η γεωπολιτική ισορροπία διακινδυνεύεται. Για να μην αναφέρουμε τις δημογραφικές εξελίξεις.
 

Ποιο είναι το πιο πιεστικό πρόβλημα;
Είμαι περίεργος να δω τι θα καταστρέψει την ανθρωπότητα: Η ευφυία της τεχνητής νοημοσύνης ή η ηλιθιότητα του Ντόναλντ Τραμπ.
 

Ποιό από τα δυο θα διαλέγατε άν σας ανάγκαζαν;

Τον Τραμπ.

Αντόνιο Γκράμσι, ο σοφός: Τραμπ, Πούτιν είναι νοσηρά φαινόμενα από έναν κόσμο που πεθαίνει

του Ούλριχ Φίχτνερ

  

Συχνά η αίσθηση της κρίσης γύρω μας γίνεται συντριπτική, προκαλεί ασφυξία. Η καταφυγή στις σκέψεις ενός Ιταλού κομμουνιστή του πρώτου μισού του 20ού Αιώνα - και η αποφυγή της τηλεόρασης - δίνουν κουράγιο. Με τους Τραμπ, Πούτιν και Σία δεν ξεκινά «νέα εποχή». Είναι «νοσηρά φαινόμενα», φαντάσματα από μια εποχή περασμένη. «Πουλούν προϊόντα του 20ού Αιώνα απαρχαιωμένα εδώ και πολύ καιρό, διαψευσμένες ιδέες, παρωχημένα υποδείγματα». Θέλουν μόνον «να σταθεροποιήσουν το παλιό που αποσυντίθεται».

Ως προς την τηλεοπτική αφορμή, ο συγγραφέας αναφέρεται σε γερμανικό κανάλι της δημόσιας τηλεόρασης. Όμως η ομοιότητα με την εν Ελλάδι τηλεοπτική πλύση εγκεφάλου και καθημερινή προπόνηση για αποβλάκωση, είναι παραπάνω από εμφανής. Τα ημεδαπά έντυπα επιτεύγματα δεν πάνε πίσω. Αρκεί να σκεφτεί κανείς ποιά πρόσωπα προβάλλουν οι έντυπες, τηλεοπτικές και διαδικτυακές ατζέντες και τις πέντε (τουλάχιστον) δημοσκοπήσεις κάθε εβδομάδα. Υπάρχει άλλη χώρα με τόσες εταιρείες δημοσκοπήσεων; Πόσες υπάρχουν σε χώρες με πληθυσμούς 50 και 80 εκατομμυρίων; «Προϊόντα του 20ού Αιώνα», ακόμη είναι στον 20ό Αιώνα. Δικαίωμα τους. Το πρόβλημα είναι η διπλή ζωή τους: Ζουν και ανάμεσα μας, τώρα, στον 21ο Αιώνα μας.

 

Ullrich Fichtner: Welt in Unordnung - Trump und Putin als letzte Verirrung des 20. Jahrhunderts, Der Spiegel, 17.1.2026, αποθηκευμένο και εδώ

 

Μερικές εβδομάδες πριν, βρέθηκα κατά λάθος να παρακολουθώ το Πρώτο Πρόγραμμα της δημόσιας τηλεόρασης, την ώρα που τελείωνε μια εμφάνιση του καγκελαρίου Μερτς στην εκπομπή «Arena». Αμέσως μετά, ένας μανιωδώς ενθουσιασμένος τηλεπαρουσιαστής, ο Ingo Zamperoni, μετακίνησε τους εκατό Γερμανούς καλεσμένους του στο στούντιο στο πλατώ του παράξενου εθνικού μας τηλεπαιχνιδιού με το όνομα «Οι 100». Το ερώτημα ήταν: «Μας κυβερνούν καλά»; Και ήταν ένα επεισόδιο αξέχαστο. 

Εξ αιτίας αυτού του σόου ξέσπασε μεγάλη αναστάτωση. H ενόχληση ήταν τόσο μεγάλη ώστε ακόμη και η ταμπλόιντ [και σκληρά εθνικολαϊκίστικη] εφημερίδα Bild, μπήκε στον κόπο να δημοσίευσε ένα μεγάλο άρθρο με το ερώτημα: «Τι ήταν αυτό το πράμα»; Για όσους δεν παρακολουθούσαν, το μόνο που χρειάζεται να ξέρουν είναι ότι η υποστηρίκτρια του «ναι» (ναι, μας κυβερνούν σωστά) τόνισε κυρίως την μείωση του αριθμού των αιτούντων άσυλο ως βασικό δείκτη καλής διακυβέρνησης. Εν τω μεταξύ, ο «Schlandi», η μαυρο-κόκκινο-κίτρινη φτερωτή μασκότ, χόρευε στην οθόνη  και έπαιζε ο ύμνος του καρναβαλιού και του γηπέδου  «ω, τι όμορφο που είναι».
Μετά, ο συμπαρουσιαστής και αρμόδιος για τις ψήφους του «όχι» (όχι, δεν μας κυβερνούν σωστά), σήκωσε ψηλά ένα χρωματιστό διάγραμμα, με αποχρώσεις από λευκό έως σκούρο καφέ, και το κράτησε δίπλα στο κεφάλι ενός Αφρο-Γερμανού καλεσμένου στο στούντιο. Στο διάγραμμα, πιο ανοιχτές αποχρώσεις ήταν σημειωμένες με «ΟΚ», οι πιο σκούρες με «όχι ΟΚ».

Ο «Αμερικανός ασθενής» και το τριπλό σύμπτωμα: Πολιτικός διπολισμός - Χιλιαστιακές (millenarian) αμερικανικές θρησκείες - Όπλα. Όπλα παντού

Ι. Ποιός σκότωσε τον Τσάρλι Κερκ; Όπλα παντού, πιστοί Μορμόνοι και Ρεπουμπλικάνοι

 

© Nikolai Antoniadis, Claus Hecking, Timo Lehmann: Attentat auf Charlie Kirk - Wer ist Tyler R.? - Der Spiegel, 13.9.2025 - μια ανταπόκριση, St. George (Γιούτα - ΗΠΑ) - https://archive.ph/7abeA

Καλά φροντισμένες αυλές μπροστά από μονοκατοικίες με φρεσκοβαμμένους τοίχους, μπασκέτες πάνω από την πόρτα του γκαράζ, αμερικανικές σημαίες αναρτημένες. Απόγευμα Παρασκευής στο Σεντ Τζορτζ της Γιούτα, ο ήλιος λάμπει στην ειδυλλιακή σκηνή μιας μικρής αμερικανικής πόλης, την ώρα που το FBI και η τοπική αστυνομία με τον σερίφη ρυμουλκούν ένα αυτοκίνητο. Είναι ένα γκρι σπορ αυτοκίνητο, ένα παλιό μοντέλο Dodge Charger. Το ανεβάζουν σ' ένα φορτηγό. Έχουν αποκλείσει τον δρόμο και η περιοχή έχει γεμίσει με σκούρα τζιπ των ειδικών πρακτόρων του FBI και βαν των τηλεοπτικών συνεργείων.

Επιρροή της «Δεξιάς» (δηλαδή των Ρεπουμπλικανών ΜΑGA) και της «Αριστεράς» (δηλαδή των Δημοκρατικών) όπως φαίνεται στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Οι «κόκκινοι» (Τραμπικοί Ρεπουμπλικανοί) επιδραστικοί στις «μάζες» influencers και podcasters, υπερέχουν συντριπτικά. Ο δολοφονημένος Charlie Kirk ήταν στην μεγαλομεσαία σειρά πίσω από τα ΜΑGA-μεγαθήρια Joe Rogan, Jordan Peterson, Ben Shapiro κτλ

Η ατζέντα της δημόσιας συζήτησης και της πολιτικής

Kαθορισμός της ατζέντας στην δημόσια σφαίρα σημαίνει το εξής απλό και σαφές: Για ποιά ζητήματα, τα Μέσα επικοινωνίας και δικτύωσης, παραδοσιακά ή ψηφιακά, το κάθε είδος με τους δικούς του τρόπους και μέσα, επιδιώκουν να δρουν ως «ευαισθητοποιητές» του κοινού, τείνουν να του αφυπνίζουν το ενδιαφέρον ή και την ανησυχία; Και για ποιά όχι;

Δύο βασικά αξιώματα αποτελούν τις βάσεις των περισσότερων επιστημονικών ερευνών,* των σχετικών με τον καθορισμό της ατζέντας: 

(1) Τα μέσα ενημέρωσης και δικτύωσης δεν αντανακλούν την πραγματικότητα, αλλά την φιλτράρουν· αυτά δίνουν το σχήμα και την τελική εμφάνιση που παίρνει η πραγματικότητα στην αντίληψη των δεκτών και χρηστών.

(2) Η επικέντρωση των μέσων ενημέρωσης σε ορισμένα ζητήματα, εξίσου και η μη ενασχόληση με άλλα, οδηγεί το κοινό να αντιλαμβάνεται τα πρώτα ζητήματα ως πιο σημαντικά από τα δεύτερα.

Μία από τις πιο κρίσιμες πτυχές στον ρόλο που παίζουν τα μέσα επικοινωνίας και δικτύωσης στον καθορισμό της ατζέντας στη δημόσια σφαίρα, είναι το χρονικό πλαίσιο. Δηλαδή πότε ενεργοποιείται ένα Μέσο για να τεθούν στην ατζέντα της δημόσιας συζήτησης το Α και το Β θέμα, ενώ ταυτόχρονα θα μένουν εκτός ατζέντας το Γ και το Δ θέμα.

Επιπλέον, διαφορετικά μέσα ενημέρωσης έχουν διαφορετική ισχύ, διαφορετικές δυνατότητες και διαφορετικούς τρόπους για να λειτουργούν ως παράγοντες ορισμού της ατζέντας. Το γραπτό κείμενο στον παραδοσιακό Τύπο, το ηχητικό στο ραδιόφωνο, η εικόνα στην τηλεόραση, ο συνδυασμός εικόνας, κειμένου και ήχου στο διαδίκτυο και οι αλγόριθμοι στα τωρινά μέσα δικτύωσης δείχνουν πόσο διαφορετικά είναι τα εργαλεία, οι τρόποι και η δραστικότητα των Μέσων επικοινωνίας στον καθορισμό της ατζέντας. 

Πόσο διεισδυτικός και διαβρωτικός είναι ο ρόλος των Μέσων επικοινωνίας και δικτύωσης; Αυτό φαίνεται, για παράδειγμα, από την «σειρά». Πρώτα στην σειρά, θέτουν την ατζέντα τα πιο επιδραστικά Μέσα επικοινωνίας και δικτύωσης, τα οποία αναλαμβάνουν να κάνουν και το φιλτράρισμα των πραγματικών γεγονότων λειτουργώντας ως «φύλακες των πυλών» μεταμοντέρνου τύπου - postmodern gatekeepers (βλ. Shoemaker, Pamela J. και Vos, Tim P. Gatekeeping Theory, N. Yόρκη, Routledge, 2009). Άμεση επίπτωση του gatekeeping είναι η δρώσα ατζέντα στην δημόσια σφαίρα: Δηλαδή τι συζητά πολύς κόσμος και τι όχι. Με βάση αυτήν, τα συστήματα πολιτικής επικοινωνίας και δράσης (π.χ. κόμματα, πολιτικά πρόσωπα) διαμορφώνουν την δική τους ατζέντα τόσο για τις πραγματικές πολιτικές δράσεις τους, όσο και για την ρητορική τους, δηλαδή για το πώς κάνουν «επικοινωνιακή διαχείριση».

Το καλοκαίρι της φωτιάς και της πλημμύρας.Τέλος των ψευδαισθήσεων ασφάλειας ή Μοιραίοι που περιμένουν θαύματα;

 

 

 

 

Οι φωτογραφίες είναι από τον Βλοχό (Δήμος Παλαμά) στην περιοχή Καρδίτσας (2), άλλη μία από την Θεσσαλία συν τις πλημμυρισμένες περιοχές την 8/8/23, από την Δαδιά (2) και 2 από την Λαχάινα, στη νήσο Μάουι, Χαβάη. Ο άστεγος Μαυρόγυπας είναι στη Δαδιά

Μη πυροβολείτε την αγγελιοφόρο! Φιλελεύθεροι και λαϊκιστές: Γιατί φοβούνται και οι δύο τόσο πολύ τη Γκρέτα Τούνμπεργκ;

Ι.  Αποκαλυπτήρια αποσιωπημένων σχέσεων

Για λόγους που έχουν άμεση σχέση με τις αιτίες της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής, κυρίως όμως με τις συνέπειες της και με την άφιξη στο σταυροδρόμι της επιλογής εναλλακτικών λύσεων για το αύριο, είναι ήδη «μπελάς» η Γκρέτα Τούνμπεργκ. «Μπελάς» του σήμερα και όχι απλώς εν δυνάμει μπελάς του αύριο, όπως λέει στο ενδιαφέρον άρθρο του ο συντηρητικός αλλά αντισυμβατικός Κώστας Ιορδανίδης («Η μικρή Σουηδέζα», Καθημερινή, 29.9.2019).

“Έτσι λοιπόν, σε αυτήν τη σύνοδο του ΟΗΕ, ενεφανίσθη [...] η Γκρέτα Τούμπεργκ – η 16χρονη Σουηδέζα που απευθύνθηκε με βιαιότητα μοναδική εναντίον των ηγετών του πλανήτη, εγκαλώντας τους «πώς τολμούν» να καταστρέφουν το μέλλον της και της γενιάς της.

Η παρουσία της αντιμετωπίσθηκε με χλευασμό ακόμη και από όσους προπαγανδίζουν την πολιτική ορθότητα. Χαρακτηρίσθηκε εμμονική, ψυχοπαθής περίπου, αλλά όλοι οι ανατροπείς στην ιστορία του ανθρώπου ανήκαν στην κατηγορία αυτή. Οι «φυσιολογικοί» κοιτάμε τις δουλειές μας, κάποιοι φιλόδοξοι εμπλέκονται στη διαχείριση των κοινών ως στυλοβάτες του συστήματος ή άλλοι ως φορείς της «αλλαγής» του.

Από τους ηγέτες που ασχολήθηκαν με τη δίδα Τούμπεργκ, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν εξέφρασε την άποψη του διεθνούς κατεστημένου. «Πρόκειται για μια ριζοσπαστική προσέγγιση που εχθρεύεται την κοινωνία μας». Εχει δίκιο. Εάν συνεχίσει με αυτούς τους ρυθμούς, η Γκρέτα Τούμπεργκ ως ανεξέλεγκτη και «εμμονική», θα είναι πράγματι ένας μπελάς μεγάλος, διότι είναι νέα, είναι «τρέντι» και εκτός πολιτικού συστήματος. Και ας λένε ό,τι θέλουν. Ηγέτες που αγωνιούν – ματαίως – να αντιμετωπίσουν προβλήματα σε εθνικό επίπεδο, δεν είναι δυνατόν να διαχειρισθούν πλανητικές προκλήσεις”.

Για τα νέα παιδιά της Ελλάδας που δεν πήγαν να ψηφίσουν και για τα νέα παιδιά της Ευρώπης που ψήφισαν (Ευρωεκλογές 2019)

Κυριακή των ευρωεκλογών και τοπικών εκλογών, 26 Μαΐου, λίγο μετά το μεσημέρι. Ο αυτόπτης μάρτυράς μας πάει να ψηφίσει σε ένα συνηθισμένο εκλογικό κέντρο μεγάλης πόλης. Σε ένα δημοτικό σχολείο της Θεσσαλονίκης, στην Κάτω Τούμπα. Στην πρώτη αίθουσα ψηφοφορίας ψηφίζει γρήγορα και άνετα για δημοτικούς άρχοντες. Στη δεύτερη αίθουσα ψηφοφορίας - για το Ευρωκοινοβούλιο και για την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας - η ουρά είναι τεράστια. Φεύγει και επιστρέφει σε μια ώρα. Τα ίδια. Στην τέταρτη απόπειρα, γύρω στις 5 το απόγεμα, η ουρά είναι μικρότερη, μένει και ψηφίζει. Σε όλες αυτές τις απόπειρες, η απουσία νέων κάτω των 30 από την εκλογική διαδικασία είναι εκκωφαντική. Ούτε δείγμα νεαρού αγοριού ή κοριτσιού ψηφοφόρου. Και ξέρουμε ότι οι νεότεροι σπάνια ψηφίζουν πρωί.
Καλές πολιτικές αναλύσεις είναι αυτές που τις επιβεβαιώνουν στοιχεία από την εμπειρία. «Αριθμοί», διαγράμματα, αυτόπτες μάρτυρες. Ας αναζητήσει λοιπόν ο αναγνώστης και τους «αριθμούς» σε εκείνες τις δημοσκοπικές αναλύσεις του εκλογικού αποτελέσματος, οι οποίες μετρούν ξεχωριστά τα ποσοστά συμμετοχής στις εκλογές των διαφορετικών κοινωνικών και ηλικιακών ομάδων, μαζί με το πώς ψήφισαν αυτές οι ομάδες. Υπάρχουν τέτοιες αναλύσεις; Σίγουρα ναι,* μολονότι πολλές ελληνικές δημοσκοπικές εταιρείες αποφεύγουν να δημοσιεύουν με εμφανή τρόπο τέτοιες «λεπτομέρειες». Για ευνόητους λόγους - για να μή «καρφώσουν» τους πελάτες τους, πολιτικά κόμματα ή παραταξιακά Μέσα Ενημέρωσης.
Πάντως, φαίνεται ότι η λεγόμενη αδιευκρίνιστη ψήφος («αναποφάσιστοι», «δεν ψηφίζω»), που τόσο επίμονα εμφανιζόταν σε όλες τις δημοσκοπήσεις μέχρι την τελευταία στιγμή και πλησίαζε το 20 %, τελικά, σε πολύ μεγάλο ποσοστό, δεν «αποφάσισε» και δεν ψήφισε καθόλου.
Σε αρθρογραφία τούτου του ιστοχώρου είχε αναφερθεί πολλές φορές - με πρόθεση κριτική, όσο και προειδοποιητική, αλλά χωρίς ψευδαισθήσεις - η πρόβλεψη ότι στις επερχόμενες ευρωεκλογές, οι νεαρές ηλικίες θα «ψηφίσουν με τα πόδια». Θα εκδράμουν ή θα πάνε για ποτό. Να βιαστούμε να τους κατηγορήσουμε; Είναι και εύκολος στόχος...

2018-2019, από τυπικά πρωτοσέλιδα ελληνικών εφημερίδων και ιστοχώρων των πιο ποικίλων πολιτικών αποχρώσεων

Πάλη για την ηγεμονία: Ποιός έχει την εξουσία να ορίζει για ποιούς λόγους να αγανακτούμε; Νεανική διαμαρτυρία για το κλίμα & διαμαρτυρία ενάντια στη διαμαρτυρία

του Άλμπρεχτ φον Λούκε

© Blätter für deutsche und internationale Politik - Albrecht von Lucke: «Fridays for Future»: Der Kampf um die Empörungshoheit - Wie die junge Generation um ihre Stimme gebracht werden soll, τεύχος 3/2019 (Μάρτιος 2019)

  

Εδώ και πολλά χρόνια βλέπουμε το ίδιο τελετουργικό: Κάθε τέλος του έτους, συνήθως στις αρχές Δεκεμβρίου, διεξάγεται μια παγκόσμια διάσκεψη για το κλίμα που καταγράφει την δραματική παγκόσμια κατάσταση και εκφράζει δυσαρέσκεια γι' αυτήν. Όμως, κάθε χρονιά, ήδη αμέσως μετά τα Χριστούγεννα, το θέμα έχει ξεχαστεί. Και το μόνο που συμβαίνει, είναι να το θυμούνται ξανά στο τέλος του επόμενου έτους [1]. «Η ίδια διαδικασία όπως κάθε χρόνο». Αυτό είναι απίστευτα βολικό για όλους εκείνους που επωφελούνται από την εκμετάλλευση των ορυκτών καυσίμων, είτε ως παραγωγοί με τεράστια περιθώρια κέρδους είτε ως καταναλωτές με φτηνές τιμές της ενέργειας·- ωστόσο είναι καταστροφικό για εκείνους που είναι ήδη «μισοπνιγμένοι», με «το νερό φτάνει μέχρι το λαιμό τους», ιδιαίτερα στις χώρες του παγκόσμιου Νότου.
Όμως τούτη τη χρονιά η κατάσταση είναι διαφορετική: Για πρώτη φορά, το θέμα δεν εξαφανίστηκε από τα πρωτοσέλιδα μετά την αλλαγή του χρόνου. Δύο παράγοντες παίζουν καθοριστικό ρόλο σ΄ αυτή τη νέα κατάσταση, ένας αντικειμενικός και ένας υποκειμενικός.

Η «ηγεσία» του μαθητικού κινήματος «Fridays for Future» στη Γερμανία, σε διάσκεψη τύπου σε μουσείο. Από αριστερά Svenja Kannt, Sebastian Grieme, Linus Steinmetz, Šana Strahinjić

[Το καλοκαίρι της «ξηρασίας του αιώνα» & η δραστηριοποίηση του «υποκειμενικού παράγοντα»]

Ο πρώτος παράγοντας είναι το γεγονός ότι το 2018 είχαμε το «καλοκαίρι του αιώνα» [στη Βόρεια και Κεντρική Ευρώπη πρωτοφανής ξηρασία διαρκείας, εδώ στο Μεσογειακό Νότο έβρεχε  κάθε μέρα ολόκληρο σχεδόν τον Ιούλιο]. Από την ασυνήθιστη ξηρασία του περασμένου έτους, ακόμη και τα βόρεια γεωγραφικά πλάτη πήραν μια γεύση του πόσο ευμετάβλητο έχει γίνει το κλίμα, πόσο ευαίσθητη, ασταθής και «ευάλωτη» είναι η ισορροπία του, και πόσο ανεπανόρθωτες απώλειες υφιστάμεθα ήδη. Αρκεί να σκεφτούμε, ότι εκτός από τις τεράστιες απώλειες στις γεωργικές καλλιέργειες, παρατηρείται ευρείας έκτασης αφανισμός των εντόμων και μεγάλη μείωση του αριθμού πολλών ειδών πουλιών.[2] Ωστόσο, αυτός ο αντικειμενικός παράγοντας πιθανότατα θα είχε ήδη ξεχαστεί, αν δεν είχε επιπροστεθεί και ένας δεύτερος, αυτός που μπορεί να αποκληθεί υποκειμενικός παράγοντας, ίσως ακόμη και νέο «πολιτικό υποκείμενο».

Η Greta Thunberg σε διαδήλωση μαθητών στη Γενεύη. «Εξαγωγή επανάστασης» για το κλίμα;