Τούτων δοθέντων, οι επισημάνσεις του Κόλερ για την Αμερική του Τραμπ και για την Ευρώπη, αποκαλύπτουν πολλά για την κατάσταση πνευμάτων σε τούτο τον πολιτικό χώρο της μεγαλύτερης σε πληθυσμό χώρας της ΕΕ. «Οι Ευρωπαίοι δεν πρέπει να στοιχηματίσουν ότι ένας Δημοκρατικός Ιππότης Τζεντάι, και μαζί του η φωτεινή πλευρά της Δύναμης, θα επιστρέψει στον Λευκό Οίκο μετά από αυτόν τον αυτοκράτορα και τον Νταρθ Βέιντερ Βανς (J. D. Vance) του. Καλύτερα να παίξουν ρώσικη ρουλέτα παρά να στηριχτούν σε μια τέτοια ελπίδα», γράφει. «Ο Τραμπ είναι [...] σύμπτωμα της μεταμόρφωσης της Αμερικής, όχι αιτία. Πολύ πριν την εμφάνιση του Τραμπ [...] τα αντιφιλελεύθερα, εθνικιστικά και απομονωτικά ρεύματα συσσωρεύονταν κάτω από την επιφάνεια, όπως επί πολλά χρόνια πριν εκραγεί το ηφαίστειο, συσσωρεύονται τα υπέρθερμα λιωμένα πετρώματα μέσα σε έναν υπόγειο θάλαμο μάγματος. Ο Τραμπ είναι «απλά και μόνον» το βουνό που ξερνάει φωτιά, η ορατή υπέργεια κορυφή από την οποία ξεπηδά η λάβα του MAGA [...] Τέτοια ρεύματα υπάρχουν και στην Ευρώπη, μόνον που τα εδώ ηφαίστεια είναι μικρότερα από του Mount Doom στην Ουάσινγκτον».
Από γεωπολιτική σκοπιά, ακόμη πιο σημαντική είναι η εξής παρατήρηση του Κόλερ: «Η απόπειρα αρπαγής της Γροιλανδίας από τον Τραμπ μπορεί να θεωρηθεί ως μια ακόμη απόδειξη της αποχώρησης της Αμερικής από την απέναντι όχθη του Ατλαντικού». Όταν εξασφαλίσει ένα τεράστιο αβύθιστο αεροπλανοφόρο στον Βόρειο Ατλαντικό, μετά «μπορεί με την άνεση του να αφήσει στον Πούτιν την ατίθαση και αχάριστη Ευρώπη». Έτσι, ο ισχυρισμός του Κόλερ, ότι τώρα βιώνουμε την «δεύτερη ιστορική καμπή για αλλαγή εποχής», έχει πολλά στηρίγματα.
Η πρώτη ιστορική καμπή για αλλαγή εποχής («Zeitenwende», με τα λόγια του πρώην καγκελαρίου, του Σοσιαλδημοκράτη Όλαφ Σολτς) ήταν η ολομέτωπη επίθεση του Πούτιν εναντίον της Ουκρανίας, η οποία, άν και εκ των υστέρων αποδείχτηκε στρατιωτικά αποτυχημένη, από πολιτική και γεωπολιτική σκοπιά είναι κοσμοϊστορικής σημασίας.
«Η αλήθεια είναι ότι και οι προκάτοχοί του Τραμπ δεν τηρούσαν πάντα τις αρχές τις οποίες προπαγάνδιζε στα λόγια η Αμερική [...] τα εθνικά συμφέροντα των ΗΠΑ είχαν πάντα προτεραιότητα, επισημαίνει ακριβοδίκαια ο Κέλερ. Όμως τώρα, ο Τραμπ, όπως «δεν αποδέχεται πια τους περιορισμούς των ελέγχων και των ισορροπιών (checks and balances) στο εσωτερικό», έτσι «δεν θέλει πια να έχει καμιά σχέση ούτε καν με ιδέες και ρητορικές περί πρωτοκαθεδρίας του διεθνούς δικαίου».
«Ο Τραμπ [...] παραχωρεί στον Πούτιν το ίδιο δικαίωμα το οποίο και αυτός διεκδικεί σε τελευταία ανάλυση για την Αμερική: Το δικαίωμα να έχει και εκείνος μια σφαίρα επιρροής, στο εσωτερικό της οποίας μόνον η βούληση της εκάστοτε υπερδύναμης μετράει. Το απλωμένο αρπακτικό χέρι του Τραμπ στην Γροιλανδία δεν το κινεί κανένα άλλο πνεύμα, αλλά το ίδιο το πνεύμα που εμπνέει το όνειρο του Πούτιν για μια Μεγάλη Ρωσία, γράφει ο Κόλερ. «Η Αμερική του Τραμπ ανήκει πια σ' αυτόν τον κύκλο δυνάμεων, γι' αυτό και είναι δικαιολογημένο να μιλάμε για δεύτερη ιστορική καμπή».
Τούτων δοθέντων, το “ας ενωθούμε!” και η ανάληψη πρωτοβουλίας από τον Γαλλογερμανικό πυρήνα, είναι μονόδρομος για την ΕΕ, άν η Ευρώπη δεν θέλει να γίνει «μια από τις μπάλες τις οποίες θα κλωτσούν στο «μεγάλο παιχνίδι» μεταξύ τους, η Αμερική, η Κίνα και η Ρωσία».
Αξιοπρόσεκτο είναι το σκεπτικό και το «δια ταύτα» του «βαθύτατα συντηρητικού» δημοσιολογούντος Κόλερ και της FAZ, άν ληφθεί υπόψη ότι ο άλλος πυλώνας των «συντηρητικών» ΜΜΕ στην Γερμανία, δηλαδή το εχθρικό προς την ΕΕ πετρελαιοκίνητο συγκρότημα Axel Spinger SE με την λαϊκίστικη Bild, την Welt και το Politico, είναι επίμονος εισαγωγέας του Τραμπισμού στην Ευρώπη. Φρόντισε πέρισυ να προβάλει στους αναγνώστες της Welt σε προεκλογική περίοδο την προπαγάνδα του Έλον Μασκ υπέρ της ακροδεξιάς AfD, αλλά επίσης ο CEO του, και ένας εκ των μεγαλομετόχων, Mathias Döpfner, πρόσφατα μας διαβεβαίωσε ότι «ο Τραμπ θέλει μια ισχυρή Ευρώπη και πρέπει να τον ακούσουμε !» (Trump will ein starkes Europa – Wir sollten auf ihn hören, Die Welt, 17.12.2025).
Ακόμη πιο αξιοπρόσεκτο γίνεται, άν ληφθούν υπόψη οι σπασμωδικές ευρωπαϊκές - γεωπολιτικές παλινδρομήσεις του ίδιου του καγκελαρίου Μερτς, παρεμπιπτόντως πρώην προέδρου του εποπτικού συμβουλίου της γερμανικής θυγατρικής του αμερικανικού μεγαλοεπενδυτικού οίκου Black Rock. Μέλλει να δούμε, άν o Μερτς βλέπει τον ιταλικό ήπιο ευρωσκεπτικισμό της Μελόνι ως τοξικό ευνουχιστικό, ωστόσο καλοδεχούμενο αντίδοτο στο “ας ενωθούμε!” του Κόλερ, των Γάλλων, Πολωνών, Ισπανών, Σκανδιναυών και Βαλτών αλλά επίσης Βρετανών, Καναδών και άλλων, οι οποίοι δεν θέλουν να γίνουν κλωτσοσκούφι του Τραμπ, του Πούτιν, των πετρελαιάδων τους και των libertarian τεχνικο-φασιστών bro-ολιγαρχών της Silicon Valley. Η Ένωση CDU/CSU, και αυτό που αποκαλούν ψευδώνυμα γερμανικό «συντηρητισμό» γενικότερα, θα αναγκασθούν να αποφασίσουν τι θέλουν για την Ευρώπη. Το ίδιο και οι Έλληνες εταίροι τους στο Ευρωπαϊκό Λαικό Κόμμα.
Γ. Ρ.
© Berthold Kohler: Zweite Zeitenwende - Der Zerreißer des Westens, Frankfurter Allgemeine Zeitung 24.01.2026
Ανάμεσα στις φράσεις τις οποίες χρησιμοποίησε αφειδώλευτα ο Ντόναλντ Τραμπ στο Νταβός, προκειμένου να καυχηθεί για τα απίστευτα επιτεύγματά του, ήταν και η φράση «είναι τέτοια, σαν να μην έχει ξαναδεί κανείς μέχρι τώρα». Δεν είναι αλήθεια ότι ισχύει για όλα τα επιτεύγματα που ανέφερε. Όμως αναμφίβολα ισχύει ότι αυτός ο ίδιος είναι μοναδική περίπτωση. Ο κόσμος δεν έχει ξαναδεί Αμερικανό Πρόεδρο σαν αυτόν. Είναι φανερό ότι στο παρελθόν ελάχιστοι μπορούσαν να φανταστούν ότι οι ΗΠΑ θα είχαν κάποτε έναν τέτοιο αρχηγό κράτους.
Ο Τραμπ καυχιέται επίσης ότι έχει διασφαλίσει πώς η Αμερική απολαμβάνει και πάλι σεβασμού παγκοσμίως. Τον μεγαλύτερο σεβασμό όλων των εποχών, φυσικά. Ασφαλώς υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι βλέπουν όντως έτσι αυτόν τον εξαιρετικά επιδεικτικό, διψασμένο για προβολή Πρόεδρο. Οι επαίσχυντοι έπαινοι με τους οποίους τον περιέλουσαν ορισμένοι Ευρωπαίοι πολιτικοί, με την ελπίδα να κερδίσουν την προσοχή του για τα ουσιαστικά επιχειρήματα τους, μπορεί και να τόνωσαν την πεποίθησή του ότι πράγματι απολαμβάνει τεράστιου σεβασμού.
Σεβασμός; Όχι δα! Εμβρόντητοι και εκτός εαυτού
Ο Berthold Kohler (1961), Βαυαρικής καταγωγής, σπούδασε πολιτική επιστήμη στο πνεπιστήμιο του Μπάμπεργκ και στην London School of Economics. Από το 1989 οπότε έκανε την πρακτική του εξάσκηση, είναι στο τμήμα πολιτικής της Frankfurter Allgemeine Zeitung. Διετέλεσε ανταποκριτής στην Πράγα και στην Βιέννη. Μετά το 2015 ήταν και είναι επικριτής της Άνγκελα Μέρκελ, κυρίως για την μεταναστευτική της πολιτική, και στήριξε τον Φρίντριχ Μερτς σε δύσκολες στιγμές της παλιννόστησης του στην πολιτική.
Martin Pfaffenzeller: O Μονρόε, ο Τραμπ, ο Καρλ Σμιτ και ένας κόσμος χωρισμένος σε σφαίρες επιρροής υπερδυνάμεων
Στην πραγματικότητα, σε όλη τη διεθνή σκηνή, όλο και περισσότεροι είναι εμβρόντητοι και εκτός εαυτού γι' αυτόν τον άνθρωπο, η ομιλία του οποίου, και στο Νταβός, ήταν για να ντρέπονται άλλοι για λογαριασμό του. Όμως άν και ο Τραμπ δεν έκρυψε τον πραγματικό εαυτό του κατά την πρώτη του θητεία, οι Αμερικανοί τον έστειλαν πάλι στον Λευκό Οίκο με ακόμη μεγαλύτερη πλειοψηφία. Αυτή η εντολή, σε συνδυασμό με την πεποίθησή του ότι ο Θεός τον προστάτευσε κατά την απόπειρα δολοφονίας εναντίον του, αναμφίβολα τον ενθάρρυνε να ικανοποιήσει την επιθυμία του για όσο γίνεται πιο απεριόριστη εξουσία. Η αντιπολίτευση ελάχιστα τον εμποδίζει. Φαίνεται ακόμη σαν παραλυμένη. Ο Τραμπ καταδιώκει τους επικριτές και τους αντιπάλους του με κάθε μέσο που έχει στη διάθεσή του.
Εδώ και ένα χρόνο, εκτός από την ίδια την χώρα του, αναστατώνει και ολόκληρο τον Δυτικό κόσμο με τέτοιο τρόπο που μας φεύγει ο τάκος. Ασφαλώς, στις διεθνείς σχέσεις μεταξύ κυρίαρχων κρατών, δεν υπάρχει κανείς ο οποίος θα μπορούσε να βάλει στην θέση του τον Πρόεδρο της πιο ισχυρής χώρας στον πλανήτη. Και άν κάποιος τολμήσει να τον επικρίνει ή να τον παρακούσει, θα νιώσει και αυτός την οργή του ναρκισσιστή ένοικου του Λευκού Οίκου.
Ακολουθεί μετά μια χαλαζοθύελλα προσβολών, περιφρονητικών φράσεων και απροκάλυπτων απειλών. Και, φυσικά, δασμοί! Το αγαπημένο εργαλείο του Τραμπ για να εκβιάζει τους ανυπάκουους· και δεκάρα δεν δίνει για το πόσο μπορεί να κοστίσουν οι δασμοί στους Αμερικανούς όταν πάνε στο σούπερ μάρκετ. Όμως, τι γίνεται, ακόμη και όταν ο Τραμπ κουνάει πράγματι το μαστίγιο των δασμών; Όπως συνέβη και τώρα στην διαμάχη για την Γροιλανδία, συχνά αποσύρει την απειλή των δασμών μόλις η άλλη πλευρά απειλήσει με αντίμετρα. Γι' αυτό στην Αμερική, τον χλευάζουν ως «Taco Man». Taco είναι ακρωνύμιο του «Trump always chickens out», το οποίο μεταφράζεται περίπου ως: «Ο Τραμπ πάντα βάζει την ουρά κάτω από τα σκέλια».
Εδώ και ένα χρόνο, εκτός από την ίδια την χώρα του, αναστατώνει και ολόκληρο τον Δυτικό κόσμο με τέτοιο τρόπο που μας φεύγει ο τάκος. Ασφαλώς, στις διεθνείς σχέσεις μεταξύ κυρίαρχων κρατών, δεν υπάρχει κανείς ο οποίος θα μπορούσε να βάλει στην θέση του τον Πρόεδρο της πιο ισχυρής χώρας στον πλανήτη. Και άν κάποιος τολμήσει να τον επικρίνει ή να τον παρακούσει, θα νιώσει και αυτός την οργή του ναρκισσιστή ένοικου του Λευκού Οίκου.
Ακολουθεί μετά μια χαλαζοθύελλα προσβολών, περιφρονητικών φράσεων και απροκάλυπτων απειλών. Και, φυσικά, δασμοί! Το αγαπημένο εργαλείο του Τραμπ για να εκβιάζει τους ανυπάκουους· και δεκάρα δεν δίνει για το πόσο μπορεί να κοστίσουν οι δασμοί στους Αμερικανούς όταν πάνε στο σούπερ μάρκετ. Όμως, τι γίνεται, ακόμη και όταν ο Τραμπ κουνάει πράγματι το μαστίγιο των δασμών; Όπως συνέβη και τώρα στην διαμάχη για την Γροιλανδία, συχνά αποσύρει την απειλή των δασμών μόλις η άλλη πλευρά απειλήσει με αντίμετρα. Γι' αυτό στην Αμερική, τον χλευάζουν ως «Taco Man». Taco είναι ακρωνύμιο του «Trump always chickens out», το οποίο μεταφράζεται περίπου ως: «Ο Τραμπ πάντα βάζει την ουρά κάτω από τα σκέλια».
Η Αμερική είμαι εγώ.
Φυσικά, αυτό με τίποτε δεν ταιριάζει με την επιχρυσωμένη εικόνα του εαυτού του, όπως την παρουσιάζει ο ίδιος. Ο Τραμπ θεωρεί τον εαυτό του ακαταμάχητο, ανεμπόδιστο και κατ' ουσίαν παντοδύναμο. Όμως χρησιμοποιεί αυτή τη δύναμη μόνον για να πετύχει όσα ο ίδιος πιστεύει ότι είναι καλά για την Αμερική. Δηλαδή για όλα έχουν να κάνουν με το εγώ του, με την φήμη του και με τον πλούτο του. Διότι γι' αυτόν ισχύει: Η Αμερική είμαι εγώ.
Η Αμερική του Τραμπ δεν είναι πια εκείνη η χώρα την οποία οι διατλαντικοί στην Ευρώπη τόσο εκτιμούσαν, αν δεν αγαπούσαν κιόλας. Εκείνη ήταν μια Αμερική η οποία ένιωθε στενά συνδεδεμένη με τους Ευρωπαίους. Μέχρι να έρθει ο Τραμπ στην εξουσία, η πολιτική Αμερική έβλεπε τον εαυτό της μαζί με την Ευρώπη ως τα δύο μέρη μιας και της αυτής κοινότητας συμφερόντων και αξιών. Μέσα σ' αυτήν την κοινότητα υπήρχαν πάντα διαφορές απόψεων, αντικρουόμενα συμφέροντα και πραγματικές συγκρούσεις· μια από αυτές, φυσικά, αφορούσε την κατανομή των οικονομικών βαρών εντός του ΝΑΤΟ. Αλλά και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού υπήρχε η πεποίθηση ότι η συνεργασία ήταν καλύτερη από την αντιπαράθεση. Ωστόσο, για τους υποστηρικτές του Τραμπ, η αλληλεπίδραση μεταξύ κρατών είναι παιχνίδι μηδενικού αθροίσματος, από το οποίο δεν μπορούν ποτέ να βγουν δύο νικητές, αλλά μόνον ένας. Και φυσικά, αυτός ο νικητής πρέπει να είναι οι ΗΠΑ. Ή, μάλλον, ο Τραμπ.
Φυσικά, αυτό με τίποτε δεν ταιριάζει με την επιχρυσωμένη εικόνα του εαυτού του, όπως την παρουσιάζει ο ίδιος. Ο Τραμπ θεωρεί τον εαυτό του ακαταμάχητο, ανεμπόδιστο και κατ' ουσίαν παντοδύναμο. Όμως χρησιμοποιεί αυτή τη δύναμη μόνον για να πετύχει όσα ο ίδιος πιστεύει ότι είναι καλά για την Αμερική. Δηλαδή για όλα έχουν να κάνουν με το εγώ του, με την φήμη του και με τον πλούτο του. Διότι γι' αυτόν ισχύει: Η Αμερική είμαι εγώ.
Η Αμερική του Τραμπ δεν είναι πια εκείνη η χώρα την οποία οι διατλαντικοί στην Ευρώπη τόσο εκτιμούσαν, αν δεν αγαπούσαν κιόλας. Εκείνη ήταν μια Αμερική η οποία ένιωθε στενά συνδεδεμένη με τους Ευρωπαίους. Μέχρι να έρθει ο Τραμπ στην εξουσία, η πολιτική Αμερική έβλεπε τον εαυτό της μαζί με την Ευρώπη ως τα δύο μέρη μιας και της αυτής κοινότητας συμφερόντων και αξιών. Μέσα σ' αυτήν την κοινότητα υπήρχαν πάντα διαφορές απόψεων, αντικρουόμενα συμφέροντα και πραγματικές συγκρούσεις· μια από αυτές, φυσικά, αφορούσε την κατανομή των οικονομικών βαρών εντός του ΝΑΤΟ. Αλλά και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού υπήρχε η πεποίθηση ότι η συνεργασία ήταν καλύτερη από την αντιπαράθεση. Ωστόσο, για τους υποστηρικτές του Τραμπ, η αλληλεπίδραση μεταξύ κρατών είναι παιχνίδι μηδενικού αθροίσματος, από το οποίο δεν μπορούν ποτέ να βγουν δύο νικητές, αλλά μόνον ένας. Και φυσικά, αυτός ο νικητής πρέπει να είναι οι ΗΠΑ. Ή, μάλλον, ο Τραμπ.
Ο Τραμπ έκοψε τους δεσμούς με την Ευρώπη λες και χρησιμοποίησε αλυσοπρίονο. Το έκανε ακριβώς όπως διαλύει και κομματιάζει τα πάντα, είτε συμφωνίες, είτε οργανισμούς, οι οποίοι είναι κατά την γνώμη του υπεύθυνοι για το γεγονός ότι η Αμερική έπεσε, υποτίθεται, θύμα εκμετάλλευσης και καταλήστευσης· λες και πριν από αυτόν, δεν ήταν ήδη υπερδύναμη, αλλά ένα αβοήθητο και ανυπεράσπιστο μικρό κράτος στον Νότιο Ειρηνικό.
Μισεί ιδιαιτέρως την Ευρώπη.
Ο Τραμπ μισεί εντελώς ιδιαίτερα την Ευρώπη, και ο λόγος είναι αυτή η υποτιθέμενη εκμετάλλευση. Η ΕΕ, ισχυρίζεται, ιδρύθηκε ειδικά για να «πιάνει κορόιδο» τις ΗΠΑ. Κατά τα άλλα, σύμφωνα με τον Τραμπ, η Ευρώπη είναι μια ήπειρος αποτυχημένων και πολιτισμικά παραδομένων, για την τύχη των οποίων δεν δίνει δεκάρα.
Ακόμη και από καθαρά στρατηγική άποψη, για αυτόν η Ευρώπη είναι πια δευτερεύουσας σημασίας. Η Αμερική ενδιαφερόταν κάποτε για την Ευρώπη προκειμένου να μη χαθεί η απέναντι όχθη του Ατλαντικού, τον οποίο η Αμερική θεωρεί δικό της ωκεανό, και την κερδίσει η Μόσχα. Όμως, όπως είπε ο Τραμπ, ο Πούτιν μπορεί να κάνει ό,τι θέλει στην Ευρώπη, αν η Ευρώπη δεν πληρώσει τελικά τον «λογαριασμό» για την αμερικανική προστασία.
Όποιος επιμένει να βλέπει πίσω από τις πράξεις του Τραμπ ένα ορθολογικό κίνητρο, το οποίο υπερβαίνει τις φιλοδοξίες ενός παιδιού που κάθεται σε αυτοκρατορικό θρόνο, η απόπειρα αρπαγής της Γροιλανδίας από τον Τραμπ μπορεί να θεωρηθεί ως μια ακόμη απόδειξη της αποχώρησης της Αμερικής από την απέναντι όχθη του Ατλαντικού. Όποιος κατέχει την Γροιλανδία και την Ισλανδία, την οποία ο Τραμπ συγχέει επανειλημμένα με την Γροιλανδία (ίσως επειδή είναι το επόμενο σχέδιό του), αυτός έχει δύο αβύθιστα αεροπλανοφόρα στον Ατλαντικό. Και μπορεί με την άνεση του να αφήσει στον Πούτιν την ατίθαση και αχάριστη Ευρώπη, την οποία ο Τραμπ, ούτως ή άλλως, αρνείται να αναγνωρίσει.
Ούτε αυτός τηρεί τους καθιερωμένους κανόνες στην εξωτερική πολιτική.
Στην εποχή του Ψυχρού Πολέμου, η Αμερική ήθελε να εμποδίσει την Μόσχα να περάσει την κόκκινη γραμμή στην Ευρώπη, και το κατάφερε. Τα τελευταία τέσσερα χρόνια η Ρωσία διεξάγει έναν κατακτητικό πόλεμο στην Ευρώπη, έναν πόλεμο ο οποίος θα μπορούσε να συνοψιστεί υπό τον τίτλο «Make Russia Great Again». Όμως, ο Τραμπ, αντί να σταματήσει τον ρωσικό ιμπεριαλισμό υποστηρίζοντας ασυμβίβαστα την Ουκρανία, παραχωρεί στον Πούτιν το ίδιο δικαίωμα το οποίο και αυτός διεκδικεί σε τελευταία ανάλυση για την Αμερική: Το δικαίωμα να έχει και εκείνος μια σφαίρα επιρροής, στο εσωτερικό της οποίας μόνον η βούληση της εκάστοτε υπερδύναμης μετράει. Το απλωμένο αρπακτικό χέρι του Τραμπ στην Γροιλανδία δεν το κινεί κανένα άλλο πνεύμα, αλλά το ίδιο το πνεύμα που εμπνέει το όνειρο του Πούτιν για μια Μεγάλη Ρωσία.
Όπως ο Τραμπ δεν αποδέχεται πια τους περιορισμούς των ελέγχων και των ισορροπιών («checks and balances») στο εσωτερικό, ομοίως δεν θεωρεί πια τον εαυτό του δεσμευμένο από τους διεθνείς κανόνες για τους οποίους αγωνίστηκε η Αμερική στο παρελθόν. Ωστόσο, η αλήθεια είναι ότι και οι προκάτοχοί του δεν τηρούσαν πάντα τις αρχές τις οποίες προπαγάνδιζε στα λόγια η Αμερική. Σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς του Τραμπ [ότι οι παλιότερες αμερικανικές κυβερνήσεις άφηναν δήθεν την ΕΕ να εκμεταλλεύεται τις ΗΠΑ κτλ], τα εθνικά συμφέροντα των ΗΠΑ είχαν πάντα προτεραιότητα.
Ωστόσο, ο Τραμπ δεν θέλει πια να έχει καμιά σχέση ούτε καν με ιδέες και ρητορικές περί πρωτοκαθεδρίας του διεθνούς δικαίου, ούτε με την εικόνα μιας Αμερικής σε ρόλο θεματοφύλακα μιας παγκόσμιας τάξης πραγμάτων η οποία διέπεται από τους κανόνες της δημοκρατικής Δύσης. Το γελοιογραφικό «Συμβούλιο Ειρήνης» του Τραμπ δεν υπηρετεί την αποκατάσταση μιας τάξης πραγμάτων βασισμένης σε κανόνες. Το «Συμβούλιο Ειρήνης» είναι μια ακόμη πράξη εκδίκησης κατά των Ηνωμένων Εθνών (από τα οποία αισθάνεται προσβεβλημένος απλά και μόνον άν μια κυλιόμενη σκάλα στο κτίριο τους δεν λειτουργεί) και ένας ναός για να λιβανίζει ο Τραμπ τον εαυτό του, αφού, προφανώς, τον θεωρεί ως τον πιο χαρισματικό ειρηνοποιό όλων των εποχών.
Να ελπίζουμε ότι αφού πρώτα αντέξουμε και μια Προεδρία του Νταρθ Βέιντερ Βανς (J.D. Vance) στις ΗΠΑ, θα έλθει ένας Ιππότης Τζεντάι για να μας σώσει;
Η προσωπικότητα και οι πεποιθήσεις του Τραμπ δεν θα αλλάξουν. Οι απειλές, ο εκφοβισμός και ο εκβιασμός θα παραμείνουν τα προτιμώμενα εργαλεία του, τόσο στην εσωτερική όσο και στην εξωτερική πολιτική. Οι Ευρωπαίοι δεν πρέπει να στοιχηματίζουν ότι ένας Δημοκρατικός Ιππότης Τζεντάι, και μαζί του η φωτεινή πλευρά της Δύναμης, θα επιστρέψει στον Λευκό Οίκο μετά από αυτόν τον αυτοκράτορα και τον Νταρθ Βέιντερ Βανς [J. D. Vance] του. Καλύτερα να παίξουν ρώσικη ρουλέτα παρά να στηριχτούν σε μια τέτοια ελπίδα.
Ο Τραμπ είναι το πιο ορατό σύμπτωμα της μεταμόρφωσης της Αμερικής, όχι όμως η αιτία της. Πολύ πριν από την εμφάνιση του Τραμπ στην πολιτική, τα αντιφιλελεύθερα, εθνικιστικά και απομονωτικά ρεύματα συσσωρεύονταν κάτω από την επιφάνεια, όπως επί πολλά χρόνια πριν εκραγεί το ηφαίστειο, συσσωρεύονται τα υπέρθερμα λιωμένα πετρώματα μέσα σε έναν υπόγειο θάλαμο μάγματος. Ο Τραμπ είναι «απλά και μόνον» το βουνό που ξερνάει φωτιά, η ορατή υπέργεια κορυφή από την οποία ξεπηδά η λάβα του MAGA με μια έκρηξη που δεν έχει τέλος.
Τέτοια ρεύματα υπάρχουν και στην Ευρώπη, μόνον που τα εδώ ηφαίστεια είναι μικρότερα από του Mount Doom* στην Ουάσινγκτον. Όσοι από τους υποστηρικτές του Τραμπ είναι ιδεολόγοι, επαινούν και προωθούν τους ομοϊδεάτες και ομολόγους τους στον Παλαιό Κόσμο, τόσο εξαιτίας της πολιτικής συγγένειας, όσο και επειδή προσμένουν από τους ακροδεξιούς λαϊκιστές της Ευρώπης να είναι υπάκουοι υποτελείς.
Υπάρχουν ήδη κυβερνήσεις οι οποίες παραδίνονται στην αγκαλιά του Τραμπ. Ο Βίκτορ Όρμπαν αυτό κάνει, και ταυτόχρονα κάνει το ίδιο και με τον Πούτιν. Πράττουν έτσι, επειδή δεν πιστεύουν (ή, μάλλον, δεν θέλουν να πιστέψουν) ότι οι Ευρωπαίοι μπορούν να αντισταθούν στην Αμερική του Τραμπ και στην Ρωσία, ιδίως όταν αυτές οι δύο συνεργάζονται σε μια κοινή δουλειά.
Ο Τραμπ είναι το πιο ορατό σύμπτωμα της μεταμόρφωσης της Αμερικής, όχι όμως η αιτία της. Πολύ πριν από την εμφάνιση του Τραμπ στην πολιτική, τα αντιφιλελεύθερα, εθνικιστικά και απομονωτικά ρεύματα συσσωρεύονταν κάτω από την επιφάνεια, όπως επί πολλά χρόνια πριν εκραγεί το ηφαίστειο, συσσωρεύονται τα υπέρθερμα λιωμένα πετρώματα μέσα σε έναν υπόγειο θάλαμο μάγματος. Ο Τραμπ είναι «απλά και μόνον» το βουνό που ξερνάει φωτιά, η ορατή υπέργεια κορυφή από την οποία ξεπηδά η λάβα του MAGA με μια έκρηξη που δεν έχει τέλος.
Τέτοια ρεύματα υπάρχουν και στην Ευρώπη, μόνον που τα εδώ ηφαίστεια είναι μικρότερα από του Mount Doom* στην Ουάσινγκτον. Όσοι από τους υποστηρικτές του Τραμπ είναι ιδεολόγοι, επαινούν και προωθούν τους ομοϊδεάτες και ομολόγους τους στον Παλαιό Κόσμο, τόσο εξαιτίας της πολιτικής συγγένειας, όσο και επειδή προσμένουν από τους ακροδεξιούς λαϊκιστές της Ευρώπης να είναι υπάκουοι υποτελείς.
Υπάρχουν ήδη κυβερνήσεις οι οποίες παραδίνονται στην αγκαλιά του Τραμπ. Ο Βίκτορ Όρμπαν αυτό κάνει, και ταυτόχρονα κάνει το ίδιο και με τον Πούτιν. Πράττουν έτσι, επειδή δεν πιστεύουν (ή, μάλλον, δεν θέλουν να πιστέψουν) ότι οι Ευρωπαίοι μπορούν να αντισταθούν στην Αμερική του Τραμπ και στην Ρωσία, ιδίως όταν αυτές οι δύο συνεργάζονται σε μια κοινή δουλειά.
Τούτη η ηττοπάθεια έχει τις αιτίες της. Για πολύ καιρό, όπως ορθώς επισημαίνει ο Τραμπ, οι Ευρωπαίοι βασίζονταν στην Αμερική προκειμένου να τους προστατεύει από την προσπάθεια της Μόσχας να επεκτείνει τη σφαίρα επιρροής της προς τα δυτικά. Οι Ευρωπαίοι, και ιδιαίτερα η Γερμανία, έχουν γίνει υπερβολικά εξαρτημένοι, και όχι μόνον στρατιωτικά, αλλά και οικονομικά και τεχνολογικά, από δυνάμεις οι οποίες δεν διστάζουν να εκμεταλλευτούν αυτές τις εξαρτήσεις για να ασκήσουν πολιτική πίεση.
Αυτή είναι η δεύτερη ιστορική καμπή, η οριστική αλλαγής εποχής.
Η Αμερική του Τραμπ ανήκει πια σ' αυτόν τον κύκλο δυνάμεων, γι' αυτό και είναι δικαιολογημένο να μιλάμε για δεύτερη ιστορική καμπή, η οποία οριστικοποιεί την αλλαγή εποχής. Οι Ευρωπαίοι οι συνασπισμένοι στην ΕΕ έχουν μέχρι στιγμής καταβάλει ελάχιστη προσπάθεια για να μετατρέψουν την ένωσή τους σε μια δύναμη η οποία μπορεί να αντισταθεί στον Τραμπ, στον Πούτιν και στον Σι. Και στους τρεις αυτούς, μπορείς να βάλεις μυαλό μόνον με την δύναμη, όχι με διχόνοια και με αυτοεπιβεβλημένη παράλυση.
Όμως είναι πάντα στο χέρι της Ευρώπης να αποφασίσει, αν θέλει να είναι απλώς μία από τις πολλές μπάλες τις οποίες θα κλωτσούν στο «μεγάλο παιχνίδι» μεταξύ τους, η Αμερική, η Κίνα και η Ρωσία, ή ένας παίκτης τον οποίο δεν θα μπορούν να αγνοούν, ούτε βέβαια και να τον εκβιάζουν. Μόνο τότε μπορεί η Ευρώπη να είναι υπέρμαχος της τάξης πραγμάτων η οποία βασίζεται σε κανόνες και εταίρος για όλους όσοι στον κόσμο δεν θέλουν να υποταχθούν στην κυριαρχία της μιας ή της άλλης μεγάλης δύναμης.
Σε ομιλίες τους οι οποίες προσέχτηκαν και εκτιμήθηκαν πολύ (τι αντίθεση με τον Τραμπ!), ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ και ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς ζήτησαν συνεργασία μεταξύ των χωρών και των περιοχών οι οποίες δεν θέλουν να καταλήξουν στο «μενού» των τριών αντίπαλων [στρατιωτικών] υπερδυνάμεων. Όμως η θέληση από μόνη της δεν αρκεί. Χρειάζεται και ανάλογη δράση. Συχνά η ΕΕ έχει έλλειμμα του αναγκαίου βαθμού ενότητας για να δρα. Αν θέλει να γίνει σοβαρός παράγοντας στη νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων, δεν πρέπει πια να επιτρέπει στον εαυτό της να παρεμποδίζεται από κωλυσιεργητές και διασπαστές, οι οποίοι βλέπουν ως μόνο δρόμο το να δρουν μονομερώς ως εθνικά κράτη. Στην πραγματικότητα, αυτό δεν οδηγεί σε μεγαλύτερη [εθνική] κυριαρχία, αλλά στην υποδούλωση.
 |
| 23.2.2022 |
Ο πυρήνας της Ευρώπης δεν πρέπει πλέον να παραμένει απλώς ένα νοητικό πείραμα.
Η απάντηση της Ευρώπης στην διχοτόμηση της Δύσης δεν πρέπει να είναι η παράλυση της Ευρώπης, αλλά το «ας ενωθούμε!». Επειδή δεν το θέλουν όλοι αυτό, η ιδέα ενός πυρήνα της Ευρώπης δεν πρέπει πια να παραμένει ένα απλό νοητικό πείραμα. Η Γερμανία και η Γαλλία πρέπει να ηγηθούν αυτού του έργου, αν δεν είναι ήδη πολύ αργά.
Σε κάθε περίπτωση, η ΕΕ πρέπει να γίνει, εκτός των άλλων, μια πραγματική αμυντική κοινότητα. Στο θέμα αυτό υπάρχουν τα πιο σκληρά από όλα τα καρύδια που περιμένουν τον Ενωσιακό καρυοθραύστη τους, δεδομένου ότι η ευθύνη για την εθνική ασφάλεια είναι βασικό καθήκον κάθε εθνικού κράτους. Επίσης, η Ευρώπη θα πρέπει να είναι σημαντικά ισχυρή από οικονομική άποψη για να μπορέσει να γίνει μια στρατιωτική δύναμη, επαρκώς εξοπλισμένη, συμπεριλαμβανομένων και πυρηνικών όπλων, ώστε να μπορεί να αποτρέψει αξιόπιστα την Ρωσία. Η Ευρώπη είναι ακόμη εξαρτημένη από την δέσμευση της Αμερικής για παροχή αμοιβαίας βοήθειας, αλλά αν ο Τραμπ συνεχίσει να αμφισβητεί αυτή τη δέσμευση, ο Πούτιν σύντομα θα παύσει να πιστεύει ότι ισχύει, αν ακόμη εξακολουθεί να το πιστεύει.
Είναι και η μετανάστευση, ηλίθιε!
Επίσης η ΕΕ πρέπει να τηρήσει την υπόσχεση για ευημερία των πολιτών της, η οποία είναι εγγενής στο εγχείρημα της Ενωσιακής ολοκλήρωσης, προκειμένου να αφαιρέσει το έδαφος πάνω στο οποίο στηρίζουν οι εθνικιστικές ιδέες την εξάπλωση τους· στο κάτω-κάτω, οι υποστηρικτές τους δεν βρίσκονται μόνον στην Αμερική. Ο Τραμπ ενέταξε στις προεκλογικές του εκστρατείες την ιδέα «it’s the economy, stupid!» με μεγαλύτερη συνέπεια από τους Δημοκρατικούς, οι οποίοι πρώτοι είχαν διαδώσει αυτή τη φράση. Ο ίδιος συνειδητοποίησε ότι «it’s also the migration», μια ιδέα στην οποία πολλοί πολιτικοί στη Γερμανία αντιστάθηκαν για πολύ καιρό. Τα προβλήματα που προκαλούνται από την ανεξέλεγκτη μετανάστευση αποτελούν σημαντική ανησυχία για τους ψηφοφόρους σε όλη την Ευρώπη, όπως ακριβώς και στην Αμερική. Αλλά ακόμη και σε αυτόν τον τομέα, από τον Τραμπ λείπει κάθε ίχνος μέτρου και γι΄αυτόν δεν υπάρχουν όρια, πράγμα που αποδεικνύεται από την δράση της Δύναμης αρπαγής ανθρώπων ICE (ICE-Greifertruppe).
Επίσης η ΕΕ πρέπει να τηρήσει την υπόσχεση για ευημερία των πολιτών της, η οποία είναι εγγενής στο εγχείρημα της Ενωσιακής ολοκλήρωσης, προκειμένου να αφαιρέσει το έδαφος πάνω στο οποίο στηρίζουν οι εθνικιστικές ιδέες την εξάπλωση τους· στο κάτω-κάτω, οι υποστηρικτές τους δεν βρίσκονται μόνον στην Αμερική. Ο Τραμπ ενέταξε στις προεκλογικές του εκστρατείες την ιδέα «it’s the economy, stupid!» με μεγαλύτερη συνέπεια από τους Δημοκρατικούς, οι οποίοι πρώτοι είχαν διαδώσει αυτή τη φράση. Ο ίδιος συνειδητοποίησε ότι «it’s also the migration», μια ιδέα στην οποία πολλοί πολιτικοί στη Γερμανία αντιστάθηκαν για πολύ καιρό. Τα προβλήματα που προκαλούνται από την ανεξέλεγκτη μετανάστευση αποτελούν σημαντική ανησυχία για τους ψηφοφόρους σε όλη την Ευρώπη, όπως ακριβώς και στην Αμερική. Αλλά ακόμη και σε αυτόν τον τομέα, από τον Τραμπ λείπει κάθε ίχνος μέτρου και γι΄αυτόν δεν υπάρχουν όρια, πράγμα που αποδεικνύεται από την δράση της Δύναμης αρπαγής ανθρώπων ICE (ICE-Greifertruppe).
Αυτές και άλλες ακρότητες του Τραμπισμού αποκαλύπτουν πόσο πολύ έχουν ήδη απομακρυνθεί η μία από την άλλη η Αμερική και η Ευρώπη. Ωστόσο, από πολιτική και πολιτισμική άποψη, η Αμερική εξακολουθεί να είναι, όπως και πριν, πολύ πλησιέστερα στην Ευρώπη από όσο είναι η Ρωσία ή η Κίνα. Οι Ευρωπαίοι πρέπει να επιδιώξουν στενή συνεργασία με την Αμερική για όσο το δυνατόν περισσότερο χρόνο είναι τούτο εφικτό, καθώς είναι ακόμη ο πιο φυσικός τους σύμμαχος. Η διατήρηση του ΝΑΤΟ είναι προς το συμφέρον της Ευρώπης, ιδιαίτερα της Γερμανίας, συνεπώς αξίζει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια. Ωστόσο, τώρα πια και μέχρι νεωτέρας, όχι μόνον στις σχέσεις μας με την Ρωσία, αλλά και στις σχέσεις με την Αμερική, το σύνθημα πρέπει να είναι: Ελπίζουμε για το καλύτερο, προετοιμαζόμαστε για το χειρότερο.
* Το Mount Doom από τον «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών» μεταφράστηκε στα ελληνικά ως «βουνό του χαμού» ή «βουνό της καταστροφής». Άλλες ονομασίες του στις γλώσσες της Μέσης Γης είναι Οροντρούιν, που σημαίνει «πύρινο βουνό» ή «βουνό της κόκκινης φλόγας», και Άμον Άμαρθ, που σημαίνει «βουνό του πεπρωμένου» ή «βουνό της μοίρας». Βρίσκεται στο κέντρο της Μόρντορ, είναι ενεργό ηφαίστειο.
Εκεί ο Σάουρον, ο «Άρχοντας του Σκότους» της Μόρντορ (το όνομα σημαίνει «ο απεχθής») κατασκεύασε το «Δαχτυλίδι» και είναι το μόνο μέρος όπου αυτό μπορούσε να καταστραφεί, πράγμα που έκανε ο Φρόντο όταν έφτασε εκεί κουβαλώντας το Δαχτυλίδι (σημείωση: Κρίση και Κριτική)
Katharina Dröge: «Η ΕΕ είναι πολύ πιο δυνατή & ακμαία από όσο νομίζει. Καιρός να το συνειδητοποιήσουμε»
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου